Νέα και ενημέρωση
Αθήνα, 12C°,
Τετάρτη, 7 Δεκεμβρίου 2016
Ειδήσεις: Οικονομία
Σχετικά Νέα
«Κούρεμα» του ελληνικού χρέους συστήνουν 18 οικονομολόγοι
«Κούρεμα» του ελληνικού χρέους, ώστε να δοθεί η δυνατότητα ανάπτυξης ...
Βρυξέλλες: «Ξεχάστε το κούρεμα, ξεχάστε ελλείμματα»
Κούρεμα επί του κεφαλαίου του ελληνικού χρέους δεν θα συζητηθεί, δεν θα ...
Απέρριψε ένα νέο κούρεμα του ελληνικού χρέους ο γερμανός υπουργός ...
Top Επιχειρήσεις
Αθήνα
clientThumb
Πάτρα
clientThumb
Βόρειες Σποράδες
clientThumb
Βόρειες Σποράδες
clientThumb
Πάτρα
clientThumb

Ρεαλιστική λύση ή ευσεβής πόθος το «κούρεμα» χρέους;

Ρεαλιστική λύση ή ευσεβής πόθος το «κούρεμα» χρέους;

Καθώς η Ελλάδα εισέρχεται στην τελική ευθεία προς τις κάλπες της 25ης Ιανουαρίου, η ατζέντα της προεκλογικής αντιπαράθεσης μετατίθεται σταδιακά από το σενάριο του Grexit –το οποίο οι περισσότερες πλευρές θεωρούν λιγότερο πιθανό αν και όχι απίθανο…– στα σενάρια για την επόμενη μέρα και ειδικότερα στο ενδεχόμενο ενός «κουρέματος» του ελληνικού χρέους. Πόσο πιθανό, όμως, είναι κάτι τέτοιο;

Ειδικοί και αναλυτές εμφανίζονται διχασμένοι. Το κλίμα που έχει καλλιεργηθεί προεκλογικά, κυρίως από τον ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος εμφανίζεται ως φαβορί για την εκλογική νίκη την επόμενη Κυριακή, δεν προϊδεάζει για μια ανέφελη διαπραγμάτευση μεταξύ της επόμενης κυβέρνησης και των δανειστών της Ελλάδας, ιδιαίτερα εάν η πρώτη θέση εξ αρχής στο τραπέζι το θέμα του «κουρέματος», το οποίο εγείρει σφοδρές αντιδράσεις τόσο μεταξύ των Ευρωπαίων αξιωματούχων (ιδιαίτερα των Γερμανών και των συμμάχων τους στην ΕΕ) όσο και των πολιτών πολλών χωρών-μελών της Ένωσης. Κι αυτό γιατί το όποιο «κούρεμα» θα αφορούσε χρέος που διακρατούν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και άρα θα το πλήρωναν οι φορολογούμενοι πολίτες των συγκεκριμένων χωρών.

Σε κάθε περίπτωση, κοινή εκτίμηση αναλυτών και ανθρώπων της αγοράς είναι ότι μια τέτοια συζήτηση θα προκαλούσε αναταράξεις, τόσο από την πλευρά των δανειστών όσο και από την ελληνική πλευρά, αφού είναι βέβαιο ότι ενδεχόμενη απόφαση για «κούρεμα» θα συνδεόταν με συγκεκριμένα –και, προφανώς, σκληρά– μέτρα που θα απαιτούσαν οι δανειστές ως εγγυήσεις και τα οποία θα καλούνταν να περάσει από το Ελληνικό Κοινοβούλιο μια κυβέρνηση (σε περίπτωση που αυτή θα ήταν του ΣΥΡΙΖΑ), η οποία «έχτισε» την επικράτησή της στην αντιμνημονιακή ρητορεία και στην υπόσχεση ότι δεν θα υπάρξουν νέα μέτρα.

«Κούρεμα» μόνο με μεταρρυθμίσεις

Ο Μαρσέλ Φράτσερ, καθηγητής Μακροοικονομίας και Δημοσιονομικών στο Πανεπιστήμιο Χούμπολτ του Βερολίνου, προτείνει «γενναίο κούρεμα» του ελληνικού χρέους, που θα μπορούσε να φτάσει και σε διαγραφή των μισών από τα 240 δισ. ευρώ που οφείλει η Ελλάδα, για να μπορέσει η χώρα μας να πάρει ανάσα, όπως προκρίνουν μελέτες του Γερμανικού Ινστιτούτου Οικονομικών Ερευνών. Αυτό, όμως, υπό μία βασική προϋπόθεση: τη συνέχιση της πολιτικής των μεταρρυθμίσεων…

«Καταρχήν, συνειδητοποιήσαμε ότι το ελληνικό χρέος συνεχίζει να είναι πολύ υψηλό και καθόλου βιώσιμο», δήλωσε ο Φράτσερ στην Deutsche Welle. «Και το ερώτημα που τίθεται είναι πώς μπορούμε να το επαναφέρουμε σε ένα βιώσιμο επίπεδο. Εδώ συνειδητοποιήσαμε ότι με μια ακόμη επιμήκυνση αποπληρωμής με χαμηλότερα επιτόκια δεν θα καταφέρουμε πολλά. Γι’ αυτό θα πρέπει να αναλογιστούμε με ποιον τρόπο θα εξασφαλίσουμε βιωσιμότητα (…) Παράλληλα, σημαντική για τους Ευρωπαίους εταίρους είναι η τήρηση των δεσμεύσεων που ανέλαβε η Ελλάδα και μελλοντικά. Η πρόκληση συνίσταται στην εύρεση ισορροπίας ανάμεσα στα δύο».

Ο Μαρσέλ Φράτσερ γνωρίζει ότι με τη θέση αυτή έχει απέναντί του τη γερμανική κυβέρνηση, αλλά και άλλες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, των οποίων οι φορολογούμενοι θα πληγούν από το «κούρεμα» του ελληνικού χρέους. Θεωρεί, όμως, ότι τουλάχιστον η Γερμανία θα μπορέσει να σηκώσει το βάρος από το «κούρεμα», αν και θα πρέπει να δοθεί και αντάλλαγμα, με την τήρηση των υποχρεώσεων από την Ελλάδα, και σε αυτό, όπως λέει, διαφωνεί με τον κ. Τσίπρα, «διότι, αν δεν συνεχιστούν οι μεταρρυθμίσεις, όπως προβλέπει, τότε σε πέντε χρόνια η χώρα θα βρεθεί στην ίδια θέση με σήμερα, με το δημόσιο χρέος να μην είναι βιώσιμο, ακόμη κι αν έχει γίνει αναδιάρθρωσή του»…

«Λάθος μήνυμα»

Την ίδια ώρα, πάντως, ο διευθυντής του Ινστιτούτου Γερμανικής Οικονομίας της Κολωνίας, Μίχαελ Χούτερ, εκτιμά ότι δεν υπάρχει λόγος για ένα νέο «κούρεμα» του ελληνικού χρέους, δεδομένου ότι η ελληνική οικονομία αρχίζει και σταθεροποιείται.

Σε συνέντευξή του στη Γερμανική Ραδιοφωνία Deutschlanfunk, ο Χούτερ δήλωσε πως θα πρέπει να είναι σαφές στον ΣΥΡΙΖΑ ότι σε περίπτωση που υπάρξει χαλάρωση των μέτρων λιτότητας η Ευρωζώνη «θα μπορούσε να αντιδράσει με ευέλικτο τρόπο», ενώ σε περίπτωση που η χώρα θα ήθελε πραγματικά να εγκαταλείψει την Ευρωζώνη, θα έπρεπε «να πληρώσει ένα πολύ υψηλό τίμημα γι’ αυτό».

Γιατί, όμως, ο ίδιος θεωρεί λάθος ένα ενδεχόμενο «κούρεμα», την ώρα που άλλοι συνάδελφοί του, όπως ο Μ. Φράτσερ, χαρακτηρίζουν επιτακτική την ανάγκη δραστικής απομείωσης του χρέους;

«Δεν αντιλαμβάνομαι τους λόγους ενός ‘‘κουρέματος’’, γιατί μετά τις αποφάσεις του 2012 –που περιλαμβάνουν το ‘‘κούρεμα’’ μέσω του οποίου ιδιώτες πιστωτές παραιτήθηκαν από 107 δισ. ευρώ, την παράταση του χρόνου αποπληρωμής των υφιστάμενων δανείων στα 30 χρόνια, τη μείωση των επιτοκίων και την παράταση της αποπληρωμής των τόκων– δεν είναι βέβαιο ότι απαιτείται μια περαιτέρω ελάφρυνση. Οι πληρωμές των τόκων από την Ελλάδα, σε σχέση με το ΑΕΠ, βρίσκονται περίπου στο 4%. Μακροπρόθεσμα δεν είναι πολλά. Είναι κάτι που μια ελληνική οικονομία, η οποία σταθεροποιείται, μπορεί να επιτύχει μέσα από τη φορολογία».

Στην ερώτηση που του τέθηκε ότι τελευταία δίνεται η εντύπωση πως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θεωρεί όλο και πιο πειστικό το επιχείρημα ότι χωρίς ένα νέο «κούρεμα» η Ελλάδα δεν θα τα καταφέρει, ο Γερμανός οικονομολόγος απαντά πως είναι λάθος να γίνεται μια τέτοια συζήτηση τώρα: «Οι εκλογές στο τέλος Ιανουαρίου θα φέρουν πιθανότατα ριζικές αλλαγές. Δεν είναι πολύ έξυπνο να δώσει κανείς τώρα απαντήσεις. Πάνω απ’ όλα θα πρέπει να επιτύχει συνολικά η πολιτική διαχείρισης της κρίσης και αυτό το “συνολικά” σημαίνει πως πρέπει να πει κανείς και στις άλλες χώρες της Ευρώπης που κατέβαλαν προσπάθειες, Πορτογαλία, Ισπανία, Ιρλανδία αλλά και Κύπρο, ότι ήταν σωστό».

«Δεν θα περάσει»

Τους λόγους τους οποίους η Ελλάδα δεν θα μπορέσει, κατά τη γνώμη του, να επιβάλλει στις άλλες χώρες του ευρώ νέο «κούρεμα» του δημοσίου χρέους της, αναλύει σε άρθρο του στην οικονομική εφημερίδα του Βελγιου «L' Écho» ο Πέτερ Ντε Κίζερ, επικεφαλής οικονομολόγος της τράπεζας Paribas Fortis.

Ο πρώτος λόγος είναι, όπως αναφέρει, ότι ο κίνδυνος μετάδοσης της κρίσης στις άλλες χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας απομακρύνθηκε. «Οι χώρες αυτές κατέβαλαν ήδη σημαντικές προσπάθειες σε δημοσιονομικό και διαρθρωτικό επίπεδο, γεγονός που μείωσε τον κίνδυνο η ελληνική σπίθα να βάλει φωτιά στο σύνολο του συστήματος», επισημαίνει.

Δεύτερον, «δεδομένου ότι οι πιστωτές του ιδιωτικού τομέα ανέχθηκαν ζημιές άνω των 100 εκατ. ευρώ, στην πιο σημαντική αναδιάρθρωση χρέους της ιστορίας, η πιθανότητα να λάβει η ίδια χώρα νέα μείωση χρέους δεν κρίνεται ως πολιτικά επωφελής και είναι επομένως αρκετά απίθανη».

Τρίτον, «η υπομονή απέναντι στους Έλληνες έφτασε τα όριά της. Οι αμφιταλαντεύσεις των Ελλήνων έναντι της εφαρμογής των μεταρρυθμίσεων και η μη τήρηση των υποσχέσεων, έφεραν συχνά το ΔΝΤ σε απόγνωση. Και αυτά, σε αντίθεση με την Ιρλανδία και τη μικρή Λετονία που, χάρη σε σημαντικές μεταρρυθμίσεις και σημαντική εξυγίανση, κατάφεραν να καταπολεμήσουν μία βαθιά κρίση και να επιτύχουν επιστροφή στην ανάπτυξη».

Τέταρτον, «είναι δύσκολο να προωθήσει κανείς την ιδέα νέας απομείωσης του χρέους για τους Έλληνες, ενώ η Ισπανία και η Πορτογαλία θα έχουν, επίσης, εκλογές εντός του έτους. Πώς οι πολιτικοί αυτών των δύο χωρών θα μπορούσαν να υπερασπιστούν την πολιτική του περιορισμού των δαπανών, αν ο χειρότερος μαθητής της τάξης τα έβγαζε πέρα με καλούς βαθμούς; Αν το ελληνικό χρέος μειωνόταν από 170 σε 100% του ΑΕΠ, αυτό θα έδινε την εντύπωση ότι ένα χρέος ανώτερο του 100% είναι μη βιώσιμο. Σε αυτό το σενάριο, δύσκολα θα έπειθαν τις αγορές για τη φερεγγυότητα τους το Βέλγιο και η Ιταλία!».

Τέλος, επισημαίνει ότι «εφόσον το μεγαλύτερο μέρος του ελληνικού χρέους βρίσκεται πλέον στα χέρια των θεσμικών δανειστών (κατά 80%) και αν προϋποθέσουμε ότι η ΕΚΤ και το ΔΝΤ δεν μπορούν να αποδεχθούν αναδιάρθρωσή του, οι άλλες ευρωπαϊκές χώρες είναι οι μόνες που θα μπορούσαν να διαγράψουν μέρος του. Αυτό θα αντιστοιχούσε με πολιτική αυτοκτονία, κυρίως σε αυτή τη περίοδο ισχνής ανάπτυξης και δημοσιονομικής εξυγίανσης».

Με βάση τα παραπάνω, ο Βέλγος οικονομολόγος εκτιμά ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να βασίζεται σε νέα επίσημη αναδιάρθρωση του χρέους της. «Η μόνη λύση θα ήταν η επιμήκυνση του χρέους και η μείωση των επιτοκίων», καταλήγει ο επικεφαλής οικονομολόγος της τράπεζας Paribas Fortis, διαμηνύοντας ότι ενώ πριν από 3-4 χρόνια η τύχη της Νομισματικής Ένωσης ήταν εξαρτημένη από την Ελλάδα, σήμερα ισχύει το αντίθετο…

Πόσο θα κόστιζε ένα Grexit;

Υποτίμηση του νέου νομίσματος, διόγκωση του χρέους και αύξηση τιμών στα εισαγόμενα προϊόντα, θα ήταν οι άμεσες επιπτώσεις σε περίπτωση εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ, σενάριο που αν και δεν θεωρούν επικρατέστερο, εντούτοις δεν αποκλείουν οι διεθνείς αναλυτές.

Μια έξοδος από την Ευρωζώνη θα είχε μεγάλο κόστος για την Ελλάδα, εκτιμά ο διοικητής της Αυστριακής Κεντρικής Τράπεζας και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, Έβαλντ Νοβότνι. Η έξοδος από το ευρώ θα είχε ως συνέπεια την άμεση υποτίμηση του νέου νομίσματος. Επειδή, όμως, το χρέος θα παρέμενε σε ευρώ, το κόστος αποπληρωμής του με το νέο υποτιμημένο νόμισμα θα αυξανόταν, εκτιμά ο Νοβότνι προβλέποντας ένα κύμα πτωχεύσεων. Την ίδια στιγμή η υποτίμηση θα καθιστούσε ακριβότερα τα εισαγόμενα προϊόντα, ενώ η ενίσχυση των εξαγωγών, λόγω πιο ανταγωνιστικών τιμών, θα έρχονταν μεν, αλλά με καθυστέρηση.

Στις πρώτες επιπτώσεις της εξόδου από το ευρώ θα ήταν ένα κύμα πληθωρισμού, που θα οδηγούσε σε διεκδικήσεις για μισθολογικές αυξήσεις και ακόμα υψηλότερο χρέος. Ο Νοβότνι θεωρεί ότι η έξοδος από το ευρώ δεν είναι «συνετή στρατηγική». Από ευρωπαϊκής απόψεως προστίθεται το πρόβλημα ότι ουδείς είναι σε θέση να προβλέψει ποια επιρροή θα είχαν οι εξελίξεις στην Ελλάδα σε άλλες χώρες της Ευρωζώνης. Ως προς την αντιμετώπιση της κρίσης στην Ελλάδα, ο διοικητής της Αυστριακής Κεντρικής Τράπεζας δεν βλέπει «εύκολες και ευχάριστες λύσεις». Εντός Ευρωζώνης δεν υπάρχει δυνατότητα υποτίμησης, παρά μόνο μια «υποτίμηση στο εσωτερικό», δηλαδή μια πολιτική περικοπών. Ακόμα κι αν οι ρυθμοί και οι λεπτομέρειες μιας πολικής λιτότητας είναι υπόθεση διαβουλεύσεων, τέτοιου είδους μέτρα είναι δυστυχώς αναπόφευκτα, θεωρεί ο τραπεζίτης…

Διαβάστε περισσότερα στο "ΧΡΗΜΑ plus" που κυκλοφορεί μαζί με την "Παραγωγή" αύριο, Σάββατο

Άλλες ειδήσεις κατηγορίας
MS: Με κούρεμα, τα ελληνικά ομόλογα θα είναι ασφαλέστερα απο πολλά άλλα
Ένα νέο κούρεμα του ελληνικού χρέους θα μπορούσε να κάνει τα ελληνικά ...
Γερμανία: Εσωτερικό έγγραφο αποκαλύπτει συζητήσεις για νέο
«'Ενα κούρεμα χρέους για την Ελλάδα δεν αποτελούσε ως τώρα θέμα, αλλά ...
Το κρυφό «κούρεμα» του ελληνικού χρέους
Βασικό θέμα σε Ελλάδα και Ευρώπη είναι ξανά το ελληνικό χρέος, ενώ ...
Μπάρτλε: «Όχι» σε νέο «κούρεμα», ίσως για νέο πακέτο
«Όχι» σε νέο «κούρεμα» του ελληνικού χρέους και σε επιπλέον χρήματα ...
Βάιντμαν: Λάθος μήνυμα το δεύτερο
Λάθος μήνυμα για τις χώρες που βρίσκονται σε πρόγραμμα διάσωσης θα ...
Επιμένει για ελληνικό κούρεμα ο Ifo
Βέβαιος ότι μετά τις εκλογές στην Γερμανία θα γίνει νέα αναδιάρθρωση ...
Χωρίς κούρεμα στο μενού η συνάντηση Σαμαρά- Ντάισελμπλουμ
Χωρίς νύξη για το κούρεμα του ελληνικού χρέους φέρεται να ολοκληρώθηκε ...
IFW: Απαραίτητο το νέο
Απαραίτητο χαρακτηρίζει το νέο «κούρεμα» του ελληνικού χρέους το ...
Σκουρλέτης:«Κούρεμα» του χρέους, αλλά με διαμετρικά αντίθετη οικονομική πολιτική
«Ένα νέο «κούρεμα» του χρέους είναι σκόπιμο, αλλά πρέπει να ενταχθεί σε ...